www.netties.be

Vandaag

Nieuws | Internet Archive: rechter verbiedt dat Belgen er digitale boeken mogen lenen

Gepubliceerd op: 2025-10-10

Stel je voor: een grote online bibliotheek krijgt ruzie met uitgevers en moet plotseling de deur op slot gooien voor lezers in België. Dat is in het kort het verhaal van de Internet Archive, een Amerikaanse non-profit die boeken digitaliseert en uitleent zoals een gewone bieb. Uitgevers in België vinden dat dit hun verkoop schaadt, en een rechtbank geeft ze gelijk.

De start van de heisa
In juli dit jaar eiste een groep Belgische uitgevers en auteurs via de rechtbank in Brussel dat schaduwbibliotheken zoals Libgen en Z-Library geblokkeerd worden. Tot hun verrassing stond ook de Open Library van de Internet Archive op de lijst. Die site koopt echte boeken, scant ze in en leent ze digitaal uit – maar slechts één kopie tegelijk, net als in een fysieke bibliotheek. De rechter zag het als inbreuk op auteursrechten en gaf een voorlopig blokkeerbevel. Anders dan bij 'echte' piratensites, waar de bazen moeilijk te vinden zijn, kon de Internet Archive gewoon gebeld worden. Dus: even pauze op het blokkeren, en hop, aan tafel voor onderhandelingen.

Praatjes die nergens heen leiden
Internet Archive probeerde een deal te sluiten met de uitgevers. Ze vinden hun model eerlijk: het schaadt niemand, want het is als lenen uit een bieb. Maar de uitgevers zagen het als concurrentie voor hun eigen verdienmodel. Na weken soebatten mislukte het. De Belgische overheid – via een speciale anti-piraterij-afdeling – kwam tussenbeide in en oordeelde: geen akkoord, dan blokkeer je zelf. Anders riskeer je een boete van een half miljoen euro.

Wat moet er nu gebeuren?
De uitspraak van vorige week is duidelijk: Internet Archive moet binnen 20 dagen boeken blokkeren voor gebruikers in België. Uitgevers geven een lijst met titels, en die mogen niet meer geleend of bekeken worden hier. Het is geen totale ban – je kunt nog wel info en recensies zien over die boeken. De maatregel geldt tot medio volgend jaar. Internet Archive baalt, maar moet nu kiezen: meedoen of procederen. Dit volgt op eerdere rechtszaken in de VS en het VK, waar ze ook al verloren.

Waarom maakt dit mensen boos?
Het voelt als een klap voor vrije kennisdeling. Internet Archive helpt wereldwijd miljoenen mensen met oude of zeldzame boeken, vooral voor onderzoekers en arme landen. Maar uitgevers willen betaald worden, en dit zet een streep door 'digitaal lenen'. In Europa roept het vragen op: waarom geen echte rechtszaak over eerlijk gebruik, in plaats van dit snelle blokkeertrucje?

Wat zeggen lezers op Slashdot?
Op het techforum Slashdot regent het reacties – van woede tot schouderophalen. Een anonieme gebruiker noemt het pure censuur: Dit beperkt kennis voor Belgen en opent de deur voor meer blokkades in Europa. Een ander steunt de uitgevers: Het model van de Archive breekt auteursrechten – tijd dat ze betalen. Eldavojohn lacht erom: Geoblocking? Met een VPN lach je erom, dit is dweilen met de kraan open. Mr_sifter waarschuwt: Dit kan Europa opdelen in digitale bubbels, slecht voor iedereen. En een verdediger van de Archive: Het is net een bieb, uitgevers zijn gewoon inhalig met hun oude verdienmodellen. Al met al: verdeeld, maar veel frustratie over geld boven toegang.
Kortom, een typisch clash tussen oud en nieuw: boeken bewaren versus geld verdienen. Hopelijk komt er een slimme middenweg, want kennis mag niet achter een paywall verdwijnen.

(1) https://news.slashdot.org/story/25/10/08/2253241/internet-archive...
(2) https://torrentfreak.com/internet-archive-ordered-to-block-books-...

Deel op

Deel per

Terug naar het overzicht

Nieuws

Hardware

Oor

Site

Tip

Software

Bekijk hier de oudere artikels

Ons archief is wellicht het meest uitgebreide overzicht...

Design en programmatie by PDL